⚙️ Yüksek HRC Çeliklerde Frezeleme Stratejileri (Karbür ve Kaplamalı Frezeler için)

CNC İşleme Merkezi

Kalıpçılık, otomotiv ve havacılık sanayinde kullanılan 55–65 HRC sertlikteki çelikler, işlenmesi en zor malzemelerden biridir. Bu malzemelerde doğru frezeleme stratejileri, hem takım ömrü hem de yüzey kalitesi için kritik öneme sahiptir. Yanlış parametreler, takım kırılması, hızlı aşınma veya yüzeyde yanık izleri gibi problemlere yol açabilir.

Aşağıda yüksek sertlikteki çelikler için Frezetek’in teknik önerileri ve uygun freze tipleri yer almaktadır.

🛠 1. Yüksek HRC Çeliklerde FrezelemeStratejileri İçin Takım Malzemesi ve Kaplama

• Düz karbür frezeler ve radüslü frezeler yüksek sertlikteki çeliklerde dayanıklıdır.

• Küre uçlu (ball nose) frezeler, yüzey kalitesi ve karmaşık geometrilerde avantaj sağlar.

• TiAlN, AlTiN veya AlCrN kaplamalar, yüksek sıcaklığa dayanıklıdır ve sürtünmeyi azaltarak takım ömrünü uzatır.

• Negatif talaş açısı veya radüslü uç geometrisi, darbeleri yayarak kırılma riskini azaltır.

Önerimiz: İşlem yapacağınız malzeme sertliğine uygun, yüksek sıcaklık dayanımı olan kaplama ve doğru uç geometrisine sahip Frezetek düz karbür frezeler, Frezetek küre karbür frezeler ve Frezetek radüslü frezeler tercih edin.

⚡ 2. Kesme Parametreleri

Yüksek HRC Çeliklerde Frezeleme Stratejileri

• Kesme Hızı (Vc): 80–200 m/dak aralığında başlamak uygundur; malzeme sertliği arttıkça hız azaltılmalıdır.

• İlerleme (fz): 0.02–0.06 mm/diş arası güvenli bir başlangıçtır.

• Paso Derinliği (ap): 0.1–0.5 mm aralığında, küçük adımlarla çalışmak takım yükünü dengeler.

• Paso Genişliği (ae): Takım çapının %5–10’u ile sınırlı tutulmalıdır.

Önerimiz: Küçük paso derinlikleri ve düşük ilerleme ile çalışmak, özellikle Frezetek radüslü frezelerde yüksek sertlikli çelikler için avantaj sağlar.

🔄 3. Takım Yolu Stratejileri

• Trokoidal Frezeleme: Kesici yükünü dengeler, ani kırılmaları önler.

• Yüksek Hızlı İşleme (HSM): Küçük adımlar ve yüksek devirle talaş kaldırma sağlar, takım ömrünü uzatır.

• Adaptive Milling: Sabit talaş yükü ile kesici aşınmasını dengeler.

Önerimiz: Trokoidal veya adaptif frezeleme stratejilerini Frezetek düz karbür frezeler ve küre uçlu frezelerde uygulayın; güvenli ve verimli çalışmayı sağlar.

❄️ 4. Soğutma ve Isı Yönetimi

• Kuru Kesim: Termal şok riskini düşürdüğü için çoğu durumda güvenlidir.

• MQL (Minimum Quantity Lubrication): Talaş tahliyesini destekler ve sürtünmeyi azaltır.

• Yoğun Sıvı Soğutma: Kontrollü kullanılmalıdır; ani soğuma kaplamada mikro çatlak riskini artırabilir.

Önerimiz: Sert çelik frezelemede MQL veya kuru kesim yöntemlerini tercih edin; Frezetek radüslü ve küre uçlu frezelerde termal şok riskini minimuma indirir.

🏗 5. Takım Tutucu ve Rijitlik

• Takım ve makine rijitliği, titreşimleri azaltır ve takım ömrünü uzatır.

• Kısa takım boyları ve shrink-fit/hidrolik tutucular tercih edilmelidir.

Önerimiz: Maksimum rijitlik sağlayın ve titreşimleri minimize edin; özellikle Frezetek düz karbür frezelerde yüzey kalitesini korur.

📏 6. İşleme Sırası ve Ön Hazırlık

• Sertleştirilmiş çelikler genellikle önce yumuşakken kaba işlenir, ardından sertleştirme sonrası finiş yapılır.

• Sert durumda işleme gerekiyorsa, dayanıklı ve kaplamalı frezeler kullanılmalıdır.

• Talaş tahliyesi sürekli izlenmeli ve sıkışmalar önlenmelidir.

Önerimiz: İşlem sırasını planlayın ve talaş tahliyesini kontrol altında tutun; Frezetek küre uçlu ve radüslü frezeler ile verimli çalışma sağlanır.

✅ Sonuç

55–65 HRC arası sert çeliklerde frezeleme, doğru takım seçimi, uygun parametreler ve stratejik işleme yöntemleri ile güvenli ve verimli bir şekilde gerçekleştirilebilir.

Frezetek olarak önerimiz:

• Düz karbür, radüslü ve küre uçlu frezelerden ihtiyacınıza uygun olanı kullanmak

• Düşük ilerleme ve küçük paso derinlikleri ile çalışmak

• Trokoidal veya adaptif frezeleme stratejilerini uygulamak

• Kuru kesim veya MQL ile ısı yönetimini sağlamak

• Maksimum rijitlik ve talaş tahliyesi kontrolü sağlamak

Not: Bu yazı, 55–65 HRC sertlikteki çelikler için kullanılan karbür veya kaplamalı frezeler üzerinden hazırlanmıştır. Elmas (PCD/CBN) kesici uçlar için parametreler ve stratejiler farklılık gösterebilir.

Daha fazla teknik içerik ve rehber için Frezetek Blog sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.